# Historia mahjonga

> Mahjong powstał w XIX-wiecznych Chinach. W latach 20. XX wieku trafił za granicę. Fakty, nie legendy.

Source: https://www.mahjongsuperpowers.com/pl/mahjong-history

Mahjong jest młodszy, niż wielu sądzi. Jego dokładne pochodzenie nie jest znane.

## Oś czasu

| Kiedy | Co się stało |
| --- | --- |
| Połowa lub koniec XIX wieku | Mahjong pojawia się we wschodnich Chinach. |
| Początek XX wieku | Rozprzestrzenia się w całych Chinach. |
| 1920 | Babcock publikuje zasady po angielsku. |
| Lata 20. | Szał na mahjonga w Stanach Zjednoczonych. |
| Lata 20. | Mahjong zdobywa popularność w Japonii. |
| 1937 | Powstaje National Mah Jongg League. |

## Początki w Chinach

- Mahjong pochodzi z XIX wieku.
- Z tego okresu pochodzą najstarsze komplety.
- Nie znamy jednego wynalazcy.
- Nie znamy dokładnego roku.
- Wiele źródeł wskazuje na wschodnie Chiny.
- Wyrósł ze starszych gier karcianych.

Kolory nawiązują do tamtych kart z kolorami pieniężnymi:

| Kolor | Zwykłe odczytanie | Kamień |
| --- | --- | --- |
| Kółka | Monety | [Jedynka kółek] |
| Bambusy | Sznury monet | [Dwójka bambusów] |
| Znaki | Dziesiątki tysięcy (萬) | [Jedynka znaków] |

Legendy przypisują grę Konfucjuszowi. Historycy to odrzucają. Konfucjusz żył ponad 2000 lat wcześniej.

## Nazwa

| Język | Pisownia | Wymowa |
| --- | --- | --- |
| Kantoński | 麻雀 | maa zoek |
| Mandaryński | 麻將 | májiàng |

- 麻雀 dosłownie znaczy „wróbel”.
- Nie wiadomo, skąd to znaczenie.
- „Grać w mahjonga” po kantońsku: 打麻雀 (daa maa zoek).
- Angielska pisownia bywa różna: mahjong, mah-jongg, mahjongg.
- Słownik polski dopuszcza też „madżong”.

Więcej słów: [słowniczek mahjonga](https://www.mahjongsuperpowers.com/pl/mahjong-glossary).

## Szał w Ameryce

- Joseph Park Babcock mieszkał w Suzhou.
- Pracował dla Standard Oil.
- Uprościł zasady dla ludzi Zachodu.
- Jego podręcznik ukazał się w 1920 roku.
- Użył nazwy „Mah-Jongg”.
- Komplety sprowadzano w dużych ilościach.
- Mahjong stał się modą lat 20.
- Konkurencyjne podręczniki wprowadzały zamęt.
- Moda minęła jeszcze w tej samej dekadzie.

## National Mah Jongg League

- Założona w Nowym Jorku w 1937 roku.
- Ujednoliciła zasady amerykańskie.
- Wydaje kartę z układami wygrywającymi.
- Karta zmienia się co roku.
- Mahjong amerykański nadal korzysta z jej karty.

Czym różni się gra amerykańska: [mahjong amerykański](https://www.mahjongsuperpowers.com/pl/mahjong-variants#american).

## Mahjong w Japonii

- Mahjong trafił do Japonii z Chin.
- Zyskał popularność w latach 20.
- Japonia stworzyła własne zasady riichi.
- Riichi nie używa kwiatów ani pór roku.

Porównaj style: [mahjong riichi](https://www.mahjongsuperpowers.com/pl/mahjong-variants#riichi).

## Kultura mahjonga w Hongkongu

- W Hongkongu gra się według zasad kantońskich.
- Sale do mahjonga to znajomy widok.
- Sale w Hongkongu potrzebują licencji.
- Przy mieszaniu kamienie głośno stukają.
- Słychać to z ulicy.
- Filmy z Hongkongu często pokazują mahjonga.
- Automatyczne stoły mieszają kamienie i budują mury.

Zasady, według których się tam gra: [zasady mahjonga hongkońskiego](https://www.mahjongsuperpowers.com/pl/mahjong-rules).

## Spotkania rodzinne i Nowy Rok

- Mahjong to gra rodzinna.
- Krewni grają na weselach i urodzinach.
- Księżycowy Nowy Rok to szczyt sezonu.
- W domu często gra się o drobne stawki.
- Dzieci uczą się, patrząc.

[Czerwony smok][Zielony smok][Biały smok]

## FAQ

**Kto wymyślił mahjonga?**

Nikt nie wie. Żaden wynalazca nie jest udokumentowany.

**Ile lat ma mahjong?**

Około 150 lat. Pochodzi z XIX wieku.

**Skąd pochodzi mahjong?**

Z Chin. Najpewniej ze wschodnich Chin.

**Co znaczy słowo mahjong?**

麻雀 znaczy po chińsku „wróbel”.

**Kiedy mahjong trafił do Ameryki?**

Na początku lat 20. XX wieku. Pomogły zasady Babcocka.

**Czy mahjonga wymyślił Konfucjusz?**

Nie. To legenda.

Dalej: [odmiany mahjonga](https://www.mahjongsuperpowers.com/pl/mahjong-variants) lub [zasady](https://www.mahjongsuperpowers.com/pl/mahjong-rules).
