Thuật ngữ mạt chược: tiếng Việt và tiếng Quảng
Thuật ngữ mạt chược từ A đến Y. Chữ Hán viết phồn thể. Tiếng Quảng ghi bằng Jyutping, không có số thanh điệu.
Câu nói trên bàn bằng tiếng Quảng
Hô to và nhanh. Hô muộn có thể mất quân.
| Chữ Hán | Jyutping | Nghĩa | Khi nào |
|---|---|---|---|
| 碰 | pung | Phỗng! | Lấy quân để phỗng. |
| 上 | soeng | Ăn! | Lấy quân người bên trái để ghép sảnh. |
| 槓 | gong | Khang! | Khi tạo khang. |
| 食糊 | sik wu | Ù! | Ù bằng bất kỳ quân nào. |
| 自摸 | zi mo | Tự mò! | Ù bằng quân tự bốc. |
| 搶槓 | coeng gong | Cướp khang! | Ù bằng quân người khác khang thêm. |
| 到我 | dou ngo | Đến lượt tôi. | Trước khi bạn bốc. |
| 到你 | dou nei | Đến lượt bạn. | Nhắc người chơi chậm. |
| 等等 | dang dang | Chờ đã! | Bạn có thể lấy quân. Người khác dừng lại. |
| 唔要 | m jiu | Không lấy. | Bỏ qua quân vừa đánh. |
| 打咗咩 | daa zo me | Vừa đánh quân gì? | Bạn không thấy quân vừa đánh. |
| 幾多番 | gei do faan | Mấy fan? | Sau khi có người ù. |
| 三番 | saam faan | Ba fan. | Báo giá trị bài của bạn. |
| 詐糊 | zaa wu | Ù sai! | Có người hô ù sai. |
| 相公 | soeng gung | Sai số quân. | Một bài thừa hoặc thiếu quân. |
| 流局 | lau guk | Hòa. | Tường bài đã hết. |
| 洗牌 | sai paai | Xáo bài. | Bắt đầu ván mới. |
| 擲骰 | zaak sik | Đổ xúc xắc. | Nhà cái đổ xúc xắc. |
| 俾錢 | bei cin | Trả tiền. | Thanh toán sau khi ù. |
| 再嚟 | zoi lai | Chơi tiếp! | Bắt đầu trận mới. |
Bốn lệnh hô
- Phỗng – pung (碰): bạn giữ hai quân.

Bất kỳ ai đánh quân thứ ba. - Ăn – soeng (上): bạn giữ

. Người bên trái đánh quân 2. Hoặc quân 5. - Khang – gong (槓): bạn giữ ba quân. Bất kỳ ai đánh quân thứ tư.
- Ù – sik wu (食糊): quân vừa đánh làm bài bạn đủ bộ.
Ù được ưu tiên hơn phỗng hoặc khang. Phỗng hoặc khang được ưu tiên hơn ăn. Xem thêm trong luật chơi.
A
- Ăn(Chow) – 上soeng
- Lấy quân để ghép sảnh. Chỉ ăn được quân của người bên trái. Xem thêm
B
- Bài kín(Concealed hand) – 門前清mun cin cing
- Không lấy quân nào, trừ quân ù. Được 1 fan. Hán Việt: Môn tiền thanh. Xem thêm
- Bắc(North) – 北bak
- Một quân gió và một chỗ ngồi. Xem thêm
- Bình hồ(All chows) – 平糊ping wu
- Bốn sảnh và một đôi. Được 1 fan. Xem thêm
- Bộ(Set)
- Một sảnh, phỗng hoặc khang. Bài ù gồm bốn bộ và một đôi.
- Bộ lộ(Exposed)
- Bộ ghép từ quân lấy của người khác. Bày ngửa trên bàn.
- Bốc bài(Draw a tile) – 摸牌mo paai
- Lấy quân kế tiếp từ tường. Xem thêm
C
- Chặn ù(Head bump) – 截糊zit wu
- Hai người cùng ù một quân. Người gần lượt hơn được ù. Xem thêm
- Chất(Suit)
- Đồng, Sách hoặc Vạn. Mỗi chất từ 1 đến 9. Xem thêm
- Chờ ù(Ready) – 叫糊giu wu
- Bạn chỉ còn thiếu một quân để ù.
- Chuyển cái(Dealer passes) – 過莊gwo zong
- Người khác ù. Người kế tiếp làm cái. Xem thêm
- Cướp khang(Robbing the kong) – 搶槓coeng gong
- Ù bằng quân người khác khang thêm. Được 1 fan. Xem thêm
- Cửu liên bảo đăng(Nine gates) – 九蓮寶燈gau lin bou dang
- 1112345678999 cùng một chất, thêm một quân. Bài trần. Xem thêm
Đ
- Đại tam nguyên(Big three dragons) – 大三元daai saam jyun
- Phỗng đủ ba loại rồng. Được 8 fan. Xem thêm
- Đại tứ hỷ(Big four winds) – 大四喜daai sei hei
- Phỗng đủ bốn loại gió. Được 10 fan. Xem thêm
- Đánh bài(Discard) – 打牌daa paai
- Bỏ ra một quân. Lượt nào cũng kết thúc như vậy.
- Địa hồ(Earthly hand) – 地糊dei wu
- Ù quân đầu tiên nhà cái đánh. Bài trần. Xem thêm
- Đối đối hồ(All pongs) – 對對糊deoi deoi wu
- Bốn phỗng hoặc khang, một đôi. Được 3 fan. Xem thêm
- Đông(East) – 東dung
- Một quân gió. Cũng là chỗ ngồi của nhà cái. Xem thêm
- Đồng(Dots) – 筒子tung zi
- Chất từ 1 đến 9. Quân vẽ vòng tròn. Còn gọi là quân tròn. Xem thêm
- Đủ bộ hoa(Flower set) – 一台花jat toi faa
- Đủ bốn hoa hoặc đủ bốn mùa. Được 2 fan. Xem thêm
F
G
- Gió(Winds) – 風牌fung paai
- Các quân Đông, Nam, Tây và Bắc. Xem thêm
- Gió chỗ ngồi(Seat wind) – 門風mun fung
- Gió của chỗ bạn ngồi. Phỗng gió này được 1 fan. Xem thêm
- Gió vòng(Prevailing wind) – 圈風hyun fung
- Gió của vòng hiện tại. Phỗng gió này được 1 fan. Xem thêm
- Giữ cái(Dealer keeps the seat) – 連莊lin zong
- Nhà cái ù. Nhà cái làm cái tiếp. Xem thêm
H
- Hoa(Flower) – 花faa
- Mai, Lan, Cúc, Trúc. Đánh số từ 1 đến 4. Xem thêm
- Hoa của mình(Own flower) – 正花zing faa
- Quân thưởng trùng số chỗ ngồi của bạn. Mỗi quân 1 fan. Xem thêm
- Hỗn nhất sắc(Mixed one suit) – 混一色wan jat sik
- Một chất cộng quân chữ. Được 3 fan. Xem thêm
- Hỗn yêu cửu(Mixed terminals) – 混么九wan jiu gau
- Chỉ có quân 1, 9 và quân chữ. Được 4 fan. Xem thêm
K
- Kê hồ(Chicken hand) – 雞糊gai wu
- Bài đủ bộ nhưng không có fan. Bàn tối thiểu 3 fan không cho ù. Xem thêm
- Khảm khảm hồ(Four concealed pongs) – 坎坎糊ham ham wu
- Bốn phỗng, không phỗng nào lấy của người khác. Được 8 fan. Xem thêm
- Khang(Kong) – 槓gong
- Bốn quân giống nhau. Tính là một bộ. Sau đó bốc quân bù. Có nơi gọi là khàn. Xem thêm
- Khang kín(Concealed kong) – 暗槓am gong
- Bốn quân giống nhau, đều tự bốc. Thường bày ra với hai quân úp. Xem thêm
- Khang lộ(Exposed kong) – 明槓ming gong
- Bạn giữ ba quân. Bạn lấy quân thứ tư người khác đánh. Xem thêm
- Khang thêm(Added kong) – 加槓gaa gong
- Thêm quân thứ tư vào phỗng đã lộ. Chỉ với quân tự bốc. Người khác có thể cướp. Xem thêm
- Không hoa(No flowers) – 無花mou faa
- Ù mà không có hoa hay mùa nào. Được 1 fan. Xem thêm
L
- Luật bao(Pay-all rule) – 包baau
- Một người trả thay cả bàn. Mỗi bàn áp dụng khác nhau. Xem thêm
M
- Mạt chược(Mahjong) – 麻雀maa zoek
- Tên trò chơi. 麻雀 cũng có nghĩa là chim sẻ.
- Mắt(Eyes) – 眼ngaan
- Đôi trong bài ù.
- Mùa(Season)
- Xuân, Hạ, Thu, Đông. Đánh số từ 1 đến 4. Xem thêm
N
P
- Phỗng(Pong) – 碰pung
- Ba quân giống nhau. Phỗng được quân của bất kỳ ai. Xem thêm
Q
- Quán mạt chược(Mahjong parlor) – 麻雀館maa zoek gun
- Nơi cho thuê bàn mạt chược.
- Quân an toàn(Safe tile) – 熟張suk zoeng
- Quân đã có người đánh. Thường đánh ra an toàn hơn. Xem thêm
- Quân bài(Tile) – 牌paai
- Một quân. Bộ Hồng Kông có 144 quân. Xem thêm
- Quân chữ(Honor tiles) – 字牌zi paai
- Gió và rồng. Không có số. Không ghép sảnh. Xem thêm
- Quân đầu đuôi(Terminal) – 么九jiu gau
- Quân 1 hoặc 9 của một chất. Hán Việt: yêu cửu.
- Quân sống(Live tile) – 生張saang zoeng
- Quân chưa ai đánh. Cuối ván đánh ra rủi ro hơn. Xem thêm
- Quân thưởng(Bonus tile) – 花牌faa paai
- Một quân hoa hoặc mùa. Bày ra và bốc bù. Có thể cộng fan. Xem thêm
R
- Rồng(Dragons) – 三元牌saam jyun paai
- Quân chữ đỏ, xanh và trắng. Phỗng rồng được 1 fan. Xem thêm
- Rồng đỏ (Trung)(Red dragon) – 紅中hung zung
- Một quân rồng, chữ 中 màu đỏ. Xem thêm
- Rồng trắng (Bạch)(White dragon) – 白板baak baan
- Một quân rồng. Thường để trống hoặc có khung xanh dương. Xem thêm
- Rồng xanh (Phát)(Green dragon) – 發faat
- Một quân rồng. 發 nghĩa là phát đạt. Xem thêm
S
T
- Tây(West) – 西sai
- Một quân gió và một chỗ ngồi. Xem thêm
- Thanh nhất sắc(Pure one suit) – 清一色cing jat sik
- Chỉ một chất, không quân chữ. Được 7 fan. Xem thêm
- Thanh yêu cửu(All terminals) – 清么九cing jiu gau
- Chỉ có quân 1 và 9. Được 10 fan. Xem thêm
- Thập bát La Hán(Four kongs) – 十八羅漢sap baat lo hon
- Bốn khang và một đôi. Được 10 fan. Xem thêm
- Thập tam yêu(Thirteen orphans) – 十三么sap saam jiu
- Mỗi quân 1, 9 và quân chữ một quân. Thêm một đôi. Bài trần. Xem thêm
- Thiên hồ(Heavenly hand) – 天糊tin wu
- Nhà cái ù ngay khi chia bài. Bài trần. Xem thêm
- Tiểu tam nguyên(Small three dragons) – 小三元siu saam jyun
- Hai phỗng rồng, một đôi rồng. Được 5 fan. Xem thêm
- Tiểu tứ hỷ(Small four winds) – 小四喜siu sei hei
- Ba phỗng gió, một đôi gió. Được 6 fan. Xem thêm
- Trần(Limit) – 爆棚baau paang
- Số fan tối đa, thường là 10. Cũng chỉ bài đạt mức đó. Xem thêm
- Tự mò(Self-draw) – 自摸zi mo
- Ù bằng quân tự bốc. Được 1 fan. Cả ba người trả. Xem thêm
- Tự nhất sắc(All honors) – 字一色zi jat sik
- Chỉ có gió và rồng. Được 10 fan, mức trần. Xem thêm
- Tường bài(Wall) – 牌牆paai coeng
- Hình vuông gồm các quân úp. Người chơi bốc bài từ đây. Xem thêm
- Tường chết(Dead wall)
- Thường là 14 quân cuối của tường. Dùng để bốc bù. Xem thêm
U
- Ù(Win) – 食糊sik wu
- Hoàn thành bài. Hô ù, rồi lật bài ra. Xem thêm
- Ù quân cuối(Last tile win) – 海底撈月hoi dai laau jyut
- Ù bằng quân cuối cùng của tường. Được 1 fan. Xem thêm
- Ù sai(False win) – 詐糊zaa wu
- Hô ù khi bài chưa ù. Người hô bị phạt. Xem thêm
- Ù sau khang(Win on a kong replacement) – 槓上開花gong soeng hoi faa
- Ù bằng quân bốc bù sau khang. Được 2 fan. Xem thêm
V
X
Hỏi đáp
Phỗng trong mạt chược là gì?
Ba quân giống nhau. Tiếng Quảng hô là “pung” (碰).
Ăn trong mạt chược là gì?
Lấy quân để ghép ba quân liền nhau cùng chất. Chỉ ăn được quân người bên trái.
Khang trong mạt chược là gì?
Bốn quân giống nhau. Sau đó bạn bốc một quân bù.
Fan trong mạt chược là gì?
Fan (番) đo giá trị bài. Bàn Hồng Kông thường cần 3 fan. Xem tính điểm.
Mạt chược tiếng Quảng là gì?
麻雀, đọc là “maa zoek”. Từ này cũng có nghĩa là chim sẻ.
Muốn ù thì hô gì?
“Sik wu” khi ù quân đánh ra. “Zi mo” khi tự mò.
Kê hồ là gì?
Bài đủ bộ nhưng không có fan. Bàn tối thiểu 3 fan không cho ù bài này.